KAMU ÖZEL ORTAKLIĞI PROJELERİNDE KOŞULLU YÜKÜMLÜLÜKLER VE MALİ RİSKLER: AVRASYA TÜNELİ, OSMANGAZİ VE YAVUZ SULTAN SELİM KÖPRÜLERİ ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME

Arkan Yusufoğlu

Özet


1980 sonrası dünyada gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde gittikçe yaygınlaşan kamu özel ortaklığı modeli, hem özel sektöre yeni karlı alanlar açmakta, hem de artan bütçe açıkları ve borç stokları nedeniyle zor durumda olan hükümetlerin bu sorunlardan uzaklaşarak özellikle altyapı projelerini hayata geçirebileceği bir tür kazan-kazan modeli gibi görülmektedir

Kamu ve özel sektör arasında risk paylaşımına dayalı olarak, yatırımların özel sektör tarafından daha verimli işletileceği vurgusunu taşıyan bu model, kamu harcamalarının kontrol altına alınması ve bütçe açıklarına olan olumlu etkileri nedeniyle hükümetler tarafından da sıklıkla başvurulan bir yöntemdir. Kamu özel ortaklığı çerçevesinde gerçekleştirilmesi planlanan projelerde özel sektörün projelere katılımını teşvik etmek amacıyla devlet garantileri sıklıkla kullanılan bir yöntemdir. Türkiye’de de yoğun biçimde kullanılan bu modeller çerçevesinde girişilen projelerde projeyi yüklenen firmalara verilen garantiler hazine için mali risk kaynağı olmaktadır. Dahası bu garantilerin döviz cinsinden verilmiş olması döviz kurunda Türk Lirası aleyhine meydana gelen hareketlerle sorunu derinleştirmektedir. Bu çalışmada son yıllarda hayata geçirilip tamamlanan üç proje ve bu projelere yönelik hazinenin koşullu yükümlülükleri mali risk açısından değerlendirilmektedir. 


Referanslar


Altyapı Yatırımları Genel Müdürlüğü. (2016). http://www.aygm.gov.tr/BLSM_WIYS/DLH/tr/DOKUMAN_SOL_MENU/Demiryollari/Demiryolu_Devam/20160921_112735_10288_1_84851.pdf Erişim:03.03.2017

Alican, N. (2008). “Avrupa Birliği Mevzuatı Ve Uygulamaları Işığında Kamu-Özel Sektör Ortaklıkları” T.C. Maliye Bakanlığı Avrupa Birliği Ve Dış İlişkiler Dairesi Başkanlığı, Avrupa Birliği Uzmanlık Tezi

Eker, A., Y. (2007). “Kamu Özel Sektör Ortaklıkları”, Bütçe Dünyası Dergisi, C. 2, S. 25, ss. 59-67

EPEC (2011). “State Guarantees in PPPs A Guide to Better Evaluation, Design, Implementation and Management”.

IMF. (2006). “Public-Private Partnerships, Government Guarantees, And Fiscal Risk / Prepared By A Staff Team —Washington D.C.: International Monetary Fund

IMF. (2008). “Fiscal risks: sources, disclosure, and management “ Ed: Aliona Cebotari, Jeffrey M. Davis, Lusine Lusinyan, Amine Mati, Paolo Mauro, Murray Petrie, and Ricardo Velloso, International Monetary Fund, /Fiscal Affairs Dept. Washington, DC

Irwin, C. T. (2007). “Government Guarantees Allocating and Valuing Risk in Privately Financed Infrastructure Projects” The World Bank Washington, D.C.

Grimsey, D. ve Lewis, M.K. (2004). Public Private Partnerships: The Worldwide Revolution in Infrastructure Provision and Project Finance, Edward Elgar Publishing

Kelly, E., S., Haskins, S. ve Reiter, P., D. (1998). “Implementing a DBO Project,” Journal of American Water Works Association, Sayı:90, ss: 34-46

Karayolları Genel Müdürlüğü. (2017). http://www.kgm.gov.tr/Sayfalar/KGM/SiteTr/Otoyollar/OtoyolKopruUcret/OsmangaziKopruGecisUcret.aspx Erişim 03.03.2017

Kwak, Y., H., Chih, Y. ve Ibbs, C. W. (2009). “Towards a Comprehensive Understanding of Public Private Partnerships for Infrastructure Development”, California Management Review, Sayı: 51 No:2 ss.51-78

Li, B. ve Akintoye, A. (2003). "An Owerview Of Public-Private Partnership” içinde Public-Private Partnerships : Managing Risks and Opportunities Ed. Akintola Akintoye, Matthias Beck; ve Cliff Hardcastle, Blackwell Science Ltd.

OECD. (2011). “From Lessons to Principles for the use of Public-Private Partnership”

Polackova, H. (1998). “Contingent Government Liabilities: A Hidden Risk for Fiscal Stability”, World Bank Policy Research Paper No: 1989

Polackova Brixi, H., Ghanem, H. ve Islam, R. (1999). “Fiscal Adjustment and Contingent Government Liabilities: Case Studies of the Czech Republic and Macedonia”, The World Bank, Polıcy Research Workıng Paper No: 2177

Robinson, H.,, Carillo, P., Anumba, C., J, ve Patel, M. (2010). Governance & Knowledge Management for Public-Private Partnerships, Blackwell Publishing

Şahin, M. ve Uysal, Ö. (2012). “Kamu Maliyesine Etkileri Açısından Kamu Özel Sektör Ortaklıkları Üzerine Bir Değerlendirme” Maliye Dergisi, Sayı:162, ss.155-174

Türkiye Büyük Millet Meclisi. (2017). http://www2.tbmm.gov.tr/d26/10/10-104632gen.pdf Erişim: 03.03.2017

T.C. Kalkınma Bakanlığı (2012).” Dünyada Ve Türkiye'de Kamu-Özel İşbirliği Uygulamalarına İlişkin Gelişmeler

T.C. Kalkınma Bakanlığı. (2014). Onuncu Kalkınma Planı: Kamu Özel İşbirliği Özel İhtisas Komisyonu Raporu

T.C. Kalkınma Bakanlığı. (2015). “Dünyada ve Türkiye’de Kamu-Özel-İşbirliği Uygulamalarına İlişkin Gelişmeler 2015

Tekin, A., G. (2007). “ Kamu-Özel Sektör İşbirlikleri Kamu-Özel Ortaklıkları”, İdarecinin Sesi, Cilt:21 Sayı:122 ss.10-14

World Bank (2014). “Public-Private Partnerships Reference Guide: Version 2.0”,

Zhang, X.Q. (2006) “Public Clients’ Best Value Perspectives of Public Private Partnerships in Infrastructure Development,” Journal of Construction Engineering and Management, Sayı: 132/2 ss.107-114


Refback'ler

  • Şu halde refbacks yoktur.


Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 3.0 License.